الشيخ محمد علي الگرامي القمي

203

رساله توضيح المسائل (1390ش) (فارسى)

خوانده شود ، بخواند و نماز را تمام كند و بنابر احتياط مستحب ، بعد از نماز براى ايستادن بى جا ، دو سجده سهو بجا آورد ، و اگر در ركوع يا بعد از آن يادش بيايد ، بايد نماز را تمام كند و بعد از سلام نماز ، تشهّد را قضا كند ، و بنابراحتياط واجب براى تشهّد فراموش شده ، دو سجدهء سهو بجا آورد . مسئله 1148 - مستحب است در حال تشهّد ، بر ران چپ بنشيند و روى پاى راست را به كف پاى چپ بگذارد و پيش از تشهّد بگويد : « الْحَمْدُلِلّه » يا بگويد : « بِسْمِ اللّهِ وَ بِاللّهِ وَ الْحَمْدُلِلّهِ وَ خَيْرُ الْأَسْماءِ لِلّه » و نيز مستحب است ، دستها را بر رانها بگذارد و انگشتها را به يكديگر بچسباند و بدامان خود نگاه كند و بعد از تمام شدن تشهّد بگويد : « وَ تَقَبّلْ شَفاعَتَهُ وَارْفَعْ دَرَجَتَهُ » . مسئله 1149 - مستحب است زن در وقت خواندن تشهّد ، رانها را به هم بچسباند . سلام نماز مسئله 1150 - بعد از تشهّد ركعت آخر نماز ، مستحب است در حالى كه نشسته و بدن آرام است بگويد : « السّلامُ عَلَيْكَ ايّهَا النّبي وَ رَحْمَةُ اللّهِ وَ بَرَكاتُهُ » و بعد از آن واجب است بگويد : « السّلامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّهِ وَ بَرَكاتُهُ » يا بگويد : « السّلامُ عَلَيْنا وَ عَلي عِبادِ اللّهِ الصّالِحين » . ولى اگر اين سلام را بگويد ، احتياط مستحب آن است كه بعد از آن « السَّلامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّهِ وَ بَرَكاتُهُ » را هم بگويد و در اين صورت اگر هنگام اين سلام آخر بدن حركت داشته باشد اشكالى ندارد . و منظور از سلام واجب نماز اين دو سلام اخير مىباشد . مسئله 1151 - اگر سلام نماز را فراموش كند و موقعى يادش بيايد كه صورت نماز بهم نخورده و كارى هم كه عمدى و سهوى آن نماز را باطل مىكند - مثل پشت به قبله كردن - انجام نداده ، بايد سلام را بگويد و نمازش صحيح است . مسئله 1152 - اگر سلام نماز را فراموش كند و موقعى يادش بيايد كه صورت نماز به هم خورده است ، چنانچه پيش از آنكه صورت نماز به هم بخورد ، كارى كه عمدى و سهوى آن نماز را باطل مىكند - مثل پشت به قبله كردن - انجام نداده باشد ، نمازش صحيح است و سلام هم لازم نيست . و اگر پيش از آنكه صورت نماز به هم بخورد ، كارى كه عمدى و سهوى آن نماز را باطل مىكند انجام داده باشد ، نمازش باطل است .